شبکه های اجتماعی ←
مسواک جی یو ام

بهداشت دهان موثر در افراد دیابتی

1394/05/21

بهداشت دهان موثر چگونه است ؟

روش سه مرحله ای G.U.M که مورد تائید انجمن دندان پزشکی امریکا و مرکز دیابت Joslin است و مشاوره منظم با دندان پزشک بهداشت دهان و دندان موثر برای افراد دیابتی را تضمین می کند.

روش سه مرحله ای G.U.M:

مرحله یک - روزانه حداقل دو بار و هر بار دو دقیقه مسواک بزنید، برای بهداشت کامل دهان و دندان استفاده از مسواک ضروری است اما کافی نیست. مسواک زدن تنها موجب خروج 50% از پلاک میکروبی می شود.

مرحله دو- روزانه حداقل یک بار نخ دندان بکشید، نخ دندان موجب حفظ سلامت لثه ها و کاهش پلاک ها در زیر بافت لثه و نقاطی که مسواک به آنها دسترسی ندارد می شود مسواک زدن و نخ دندان کشیدن موجب حذف 70% پلاک میکروبی می شود.

مرحله سه- برای رفع کامل پلاک میکروبی و بهداشت اثر بخش دهان و دندان استفاده از مسواک زبان پاک کن، مسواک های بین دندانی، خمیر دندان، دهان شویه و شش ماه یکبار مشاوره با دندان پزشک و اجرای توصیه های تخصصی او ضروری است.

سوالاتی که باید در مشاوره با دندان پزشک خود درباره بیماری پریودنتال بپرسید؟

پیشنهاد می شود که حد اقل دوبار در سال با دندان پزشک خود ملاقات داشته باشید. و درخواست کنید تا دندان پزشک همه بررسی های لازم را جهت بررسی امکان وجود بیماری پریودنتال انجام دهد بیشتر مواقع این امر مستلزم رادیوگرافی دندان و بررسی برای اندازه گیری عمق پاکت پریودنتال در اطراف هر دندان است.

  1. از دندان پزشک یا بهداشت کار خود بپرسید آیا اطراف دندان شما پاکت به عمق 5 سانتی متر یا بیشتر وجود دارد؟( از نشانه های وجود بیماری پریودنتال)
  2. بپرسید آیا بهداشت دهان و دندان شما کافیست اگر نه چگونه باید آن را ارتقا دهید؟
  3. بپرسید که شما چگونه می توانید جلوی بیماری پریودنتال را بگیرید؟ همچنین بپرسید هر چند وقت باید برای بررسی و مشاوره نزد دندان پزشک بروید؟ و برای بهداشت دهان و دندان چه رژیمی برای شما بهترین است؟
  4. اگر مبتلا به بیماری پریودنتال هستید در مورد گزینه های درمان خود و عوارض جانبی احتمالی آنها بر بافت دهان و دیابت خود سوال کنید؟ همچنین بپرسید قبل از هر گونه درمان گسترده برای بیماری پریودنتال چه سطحی از کنترل دیابت را باید داشته باشید؟
  5. بپرسید برای پیشگیری از افت قند خون و عوارض دیگر دیابت چه مراحلی را قبل از شروع درمان باید در نظر بگیرید ؟
  6. در روز شروع درمان شما باید انسولین و داروهای خود را دریافت کنید ونیز بپرسید آیا لازم است در روش مراقبت از دیابت در منزل تغییراتی بدهید.
  7. درباره هر گونه شرایط نامطلوب که ممکن است حین درمان پیش بیاید.از دندان پزشک خودسوال کنید و بپرسید آیا ممکن است به خاطر دیابت فرآیند التیام یابی شما دچار تاخیر شود؟و بپرسید آیا بعد از عمل مشکل در جویدن پیدا خواهید کرد؟ اگر اینگونه است برای نگهداری مناسب قند خون چه تغییری در رژیم غذایی لازم خواهد بود؟
  8. پس از درمان بیماری پریودنتال از دندان پزشک خود بپرسید برای جلوگیری از بازگشت مجدد بیماری چه کاری می تواند انجام دهد؟ چه روش های دیگری مورد نیاز است؟ هر چند وقت یک بار شما باید دندان خود را تمیز کنید؟ و از کدام وسایل مراقبت از بهداشت دهان و دندان باید استفاده نمایید؟

سوالاتی که باید از بهداشت کار درباره دیابت خود بپرسید؟

اگر شما یک فرد دیابتی هستید جهت اطمینان از اینکه برای پیشگیری یا عقب انداختن عوارض دیابت اقدامات لازم را انجام داده اید به صورت منظم با بهداشت کار خود دیدار داشته باشید و سوالاتی را که در ذیل آمده است از او بپرسید.

1-درباره تست A1C )تست آزمایشگاهی که متوسط قند خون شما را در دو یا سه ماه گذشته نشان می دهد )

نتایج تست A1C خود را از تیم درمان بپرسید عدد آن را ثبت نمایید و بپرسید که عدد A1Cشما باید چند باشد برای بیشتر افراد عدد هدف کمتر از 7% است.

2-بپرسید فشار خون شما چند است ؟

هدف فشار شما نباید بیشتر از 130/80 باشد اگر فشار خونتان بالاتر از این مقدار است بپرسید که چکار باید بکنید؟

3-نتیجه تست کلسترول LDL خود را بپرسید؟

این تست نشان می دهد که آیا قلب و شریان های شما درست کار می کنند؟ عدد هدف از تست کلسترول LDL برا ی شما کمتر از 100 است. اگر نتایج تست شما بیش از حد مجاز است. بپرسید برای پایین آوردن آن باید چه اقداماتی انجام دهید تا در خطر سکته قلبی قرار نگیرید؟

تغذیه سالم

انتخاب غذاهای سالم برای همه افراد مهم است و این مسئله در صورتی که شما دیابت دارید یا در آستانه ابتلا به آن هستید از دو جهت اهمیت ویژه ای دارد چه از نظر کنترل قند خونتان در سطح هدف چه از نظر پیشگیری از بیماری های پریودنتال (بیماری های لثه) این مهم است که با بهداشت کار خود صحبت کنید تا یک برنامه غذایی مخصوص شما با توجه به علایق غذایی و سبک زندگی تان تهیه کند.اگر شما این برنامه غذایی را که می گوید چه میزا ن کربوهیدرات، پروتئین و چربی برای خوردن شما مناسب است، اجرا نمایید در هر وعده غذایی از دیابت خود و دندان ها و لثه هایتان مراقبت خواهید کرد .

از خوردن غذاهایی که برای سلامت دندان مناسب نیستند خودداری کنید.

غذاهایی که می توانند به دندان های شما آسیب برسانند عبارتند از :

غذاهای شیرین، نوشابه های گازدار،آب میوه ها و غذاهای اسیدی

غذاهایی مثل شیرینی ها، سودا و آب میوه ها مکرر جهت درمان هایپوگلیسمی (کاهش قند خون) استفاده می شوند. اسید تولید شده توسط این غذاها می تواند به مینای دندان آسیب برساند در افراد سالم بزاق دهان این اسید ها را خنثی می کند اما از آنجا که ترشح بزاق دهان در افراد دیابتی کم است، اینگونه خوراکی ها می توانند باعث پوسیدگی دندان در آنها شود.

غذاهای نشاسته ای و قندی مثل شیرینی ها، دونات ها، مافین ها،چیپس و کلوچه ها طولانی تر از غذاهای دیگر به دندان ها می چسبند، بنابراین اگرچه ترشح بیشتر بزاق هنگام خوردن این مواد کربوهیدرات دار اسید را خنثی می کند و موجب پاک شدن مواد غذایی از داخل دهان می شود. اما چون این دسته از خوراکی ها مدت طولانی به دندان می چسبند و با افزایش بزاق از روی دندان شسته نمی شوند می توانند موجب پوسیدگی دندان شوند برای همین خوردن یک آدامس بدون شکر در انتهای وعده غذایی می تواند با تولید اسید توسط باقیمانده غذاهای کربوهیدرات دار روی دندان مبارزه کرده و مانع از پوسیدگی دندان ها شود.

ترکیب غذایی که سلامت دندان را بالا می برد

در یک رژیم غذایی سالم باید روزانه غذاهای پر پروتئین و دارای کلسیم مثل شیر کم چرب، ماست، پنیرو مغزها وجود داشته باشند.کلسیم و ویتامین D به بازگرداندن مواد معدنی به مینای دندان وپیشگیری از ساییدگی دندان کمک می کنند. پنیر کم چرب همچنین موجب تحریک تولید بزاق و پاکسازی دهان از قطعات غذایی می شود.

دیابت سطح مواد شیمیایی التهابی را در بدن بالا می برد که این امر می تواند خطر بیماری های لثه و بیماری های قلبی را افزایش دهد.مواد مغذی کلیدی که می توانند هم با بیماری پریودنتال مبارزه کنند و هم به کنترل دیابت کمک نمایند عبارتند از :

ویتامین C، اسید فولیک و منیزیم .

غذاهایی که از لحاظ این مواد مغذی غنی هستند ممکن است با بالا بردن قدرت پاسخ ایمنی بدن به عفونت و التهاب اثر مواد شیمیایی التهابی را خنثی کنند.

جدول زیر مواد غذایی را که منبع این مواد مغذی هستند نشان می دهد.

ویتامین C

فلفل قرمز ، کلم بروکلی، توت فرنگی، مرکبات

اسید فولیک (فولات)

عدس، نخود گاو، لوبیا چیتی، نخود، بامیه، اسفناج

منیزیم

غلات سبوس دار، بادام، اسفناج، لوبیا

ویتامین D

ماهی قزل آلا، ماهی تن، ماهی خال مخالی، شیر، تخم مرغ، پنیر کم چرب

کلسیم

شیر کم چربی، پنیر، ماست، سویا، دانه سویا، کلم پیچ

هنگامی که خودتان آشپزی می کنید (یا هنگامی که به بیرون سفارش غذا می دهید) غذاهای کبابی، پخته شده، آب پز، بخارپز، بوداده و کم سرخ شده را انتخاب کنید.

انتخاب میان وعده سالم (در مقادیر متوسط​​)

شما می توانید تماس دندان های خود با مواد اسیدی را از طریق کمتر خوردن تنقلات شیرین وغذاهای شکری و اسیدی کاهش دهید. شستن دندان هایتان با آب بعد از خوردن تنقلات هم ممکن است به برداشتن قطعات غذا کمک کند. زمانی که شما میل به خوردن تنقلات دارید یا خوردن تنقلات برای کنترل دیابت یا اجرای صحیح برنامه کاهش وزن تان لازم است می توانید میان وعده خود را از موارد پیشنهادی در ذیل انتخاب کنید.

-یک سیب متوسط ​​یا گلابی با 1 قاشق غذاخوری کره بادام زمینی،

- 6 اونس *ماست سبک و یا ماست کم کربوهیدرات با 1 قاشق غذاخوری آجیل

3-دو قطعه نازک از بوقلمون کم چربی یا مرغ دو قاشق چایخوری سس مایونز کم چرب یک قطعه نان از غلات کامل

4- 1 فنجان کم چرب پنیر سنتی (روستایی) با ¾ فنجان توت

5-فلفل دلمه ای تازه با 2 قاشق چایخوری سس مایونز کم چرب یا سس کم چرب سالاد.

6- 2 اونس ماهی تن در آب، 2 قاشق چایخوری مایونز کم چرب با یک بشقاب سبزیجات

اگر شما بیماری پریودنتال شدید دارید که روی توان جویدن غذای شما تاثیر گذار است غذاهای نرم زیر را انتخاب کنید:

-بیشتر سوپ ها که به صورت طبیعی خا لص هستند. نوعی را انتخاب کنید که پروتئین بیشتری دارد مثل سوپ لوبیا، یا نودل مرغ

-ترکیب سبزی های خالص یا آب سبزیجات

-پیش غذای سویا

-پودینگ فاقد شکر

صبحانه فوری

- ماست سبک ،بستنی

فاقد پودینگ

صبحانه فوری فاقد شکر

به خاطر بیاورید:

برای بهود بهداشت دندان و بهداشت دیابت خود یاد بگیرید که برچسب غذاها را بخوانید و غذاهای سالم تر را انتخاب کنید. استفاده از کربوهیدرات ها را در طول روز افزایش دهید و میزان پروتئین را کم کنید و فراموش نکنید مراقبت خوب از بهداشت دهان و دندان ضروری است. برای داشتن لثه و دندان سالم و سلامت کلی در نهایت به یاد داشته باشید چه چیزی هم برای شما وهم خانواده شما مفید است.

------------------------------------------------------------------------------------------

*یک اونس معادل 35/28 گرم است.